Euro/dolar paritesi, bir euronun kaç dolar ettiğini gösterir. Türkiye'den bakınca uzak bir sayı gibi durur, ama euro/TL kurunuzu doğrudan belirleyen iki çarpandan biridir.
euro/TL = euro/dolar × dolar/TL
Yani euro/TL'nin yükselmesi her zaman "TL değer kaybetti" demek değildir. Dolar/TL hiç oynamadan, sırf parite yükseldiği için de euro/TL yükselebilir.
İki senaryoyu ayırmak
Diyelim euro/TL bir haftada 55'ten 57'ye çıktı.
Birinci senaryo: dolar/TL 47'den 48,7'ye çıktı, parite 1,17'de sabit kaldı. Burada hareket TL kaynaklıdır; dolar karşısında da euro karşısında da değer kaybı vardır.
İkinci senaryo: dolar/TL 47'de sabit kaldı, parite 1,17'den 1,21'e çıktı. Burada TL'nin dolar karşısındaki değeri değişmemiştir; euro dünya genelinde güçlenmiştir. Avrupa'dan mal alan bir ithalatçı için sonuç aynı acıdır, ama sebep tamamen farklıdır ve kalıcılığı da farklıdır.
Bu ayrımı yapmadan "euro fırladı" demek, hangi riski taşıdığınızı bilmemek demektir.
Pariteyi ne hareket ettirir?
Temelde iki merkez bankası arasındaki faiz farkı beklentisi. Avrupa Merkez Bankası ile Fed'in politika patikaları ayrıştıkça parite oynar. Fed'in faizi daha uzun süre yüksek tutacağı fiyatlanırsa dolar güçlenir, parite düşer; ECB'nin daha şahin olacağı beklenirse tersi olur.
İkinci sırada büyüme farkı, enerji fiyatları — Avrupa net enerji ithalatçısıdır, enerji pahalandığında euro baskı görür — ve küresel risk iştahı gelir. Risk kaçışı dönemlerinde dolar güvenli liman olarak talep görür ve parite düşer.
Parite 1'in altına inerse ne olur?
Paritenin 1'in altına inmesine "eşitliğin altı" denir ve psikolojik bir eşik olarak konuşulur. Teknik olarak özel bir anlamı yoktur — sadece bir euronun bir dolardan az ettiğini söyler. Ancak bu seviyeler medyada görünürlük kazandığı için kısa vadede işlem hacmini ve oynaklığı artırabilir.
Pratikte nasıl kullanılır?
Avrupa'dan düzenli ödeme yapıyorsanız, maliyetinizi iki ayrı riske bölün: TL riski ve parite riski. İkisi aynı anda aleyhinize dönerse etki çarpışarak büyür. Sadece dolar/TL takip etmek, taşıdığınız riskin yarısını görmek anlamına gelir.
Güncel pariteyi ve euro/TL kurunu parite listesinden, euro karşılığını euro sayfasından izleyebilirsiniz.
Uyarı: Buradaki veriler bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir. Fiyatlarda gecikme veya sapma olabilir. İşlem yapmadan önce çalıştığın kurumun kendi ekranındaki fiyatı esas al.