Yurt dışından para gönderirken ekranda tek bir ücret görürsünüz, ama gerçek maliyet çoğu zaman o rakamın iki üç katıdır. Sebep, maliyetin dört ayrı yere dağılmış olmasıdır ve bunlardan yalnız biri "ücret" adıyla gösterilir.
1. Görünen transfer ücreti
Gönderen bankanın aldığı sabit ya da oransal ücret. Kurumdan kuruma ve tutara göre değişir; tarifede yazdığı için görebildiğiniz tek net rakam budur. Karşılaştırma yaparken herkesin baktığı kalem budur — ve genelde en küçüğüdür.
2. Kur makası
Asıl maliyet buradadır ve ücret olarak görünmez. Kurum size dövizi piyasa kurundan değil, kendi belirlediği kurdan çevirir. Aradaki fark kurumdan kuruma ciddi biçimde değişir ve çoğu zaman görünen ücretten büyüktür.
Somut örnek: 5.000 euro gönderiyorsunuz. Transfer ücreti 15 euro. Ama kurum euro/TL'yi piyasadan %2 düşük uyguluyorsa, bu 100 euroluk gizli bir maliyettir — görünen ücretin altı katı. Karşılaştırma yaparken tek doğru soru şudur: "Karşı tarafın hesabına net kaç lira geçecek?"
3. Muhabir banka kesintileri
SWIFT ağında para doğrudan gitmez; iki banka arasında hesap ilişkisi yoksa araya bir ya da iki muhabir banka girer. Her biri kendi kesintisini yapabilir; bu kesintiler gönderim anında görünmez, alıcının hesabına eksik para geçince anlaşılır.
Transfer talimatındaki masraf kodu burada belirleyicidir:
OUR — tüm masraflar gönderende. Alıcı tam tutarı alır, gönderen daha fazla öder.
SHA — gönderen kendi bankasının ücretini, alıcı aradaki kesintileri öder. En yaygın seçenek.
BEN — tüm masraflar alıcıda.
Alıcının tam tutarı alması gerekiyorsa OUR seçilmelidir; SHA'da eksik geçen tutar sonradan telafi edilemez.
4. Alıcı taraftaki masraflar
Türkiye'de gelen havalede aracı kurum komisyonu ve döviz alım işlemi doğduğunda kambiyo vergisi gündeme gelebilir. Döviz hesabına döviz olarak gelen para çevrilmediği sürece kambiyo vergisi doğmaz; TL'ye çevirdiğiniz anda kur makası devreye girer.
Nasıl karşılaştırmalı?
Tek bir sayıya indirin: gönderdiğim tutar eksi alıcının eline geçen tutar. Bu farkı gönderdiğiniz tutara bölünce gerçek maliyet oranını bulursunuz. Reklamdaki "sıfır komisyon" ifadeleri neredeyse her zaman kur makasıyla telafi edilir.
İkinci olarak zamanlamaya bakın. SWIFT transferleri iş günü mantığıyla çalışır; cuma akşamı gönderilen para pazartesiden önce işleme girmez ve bu sürede kur değişir. Kur riski taşıdığınız gün sayısı da bir maliyettir.
Gönderilen tutarın güncel TL karşılığını euro sayfasından ya da ana sayfadaki çeviriciden hesaplayabilirsiniz.
Uyarı: Buradaki veriler bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir. Fiyatlarda gecikme veya sapma olabilir. İşlem yapmadan önce çalıştığın kurumun kendi ekranındaki fiyatı esas al.